AzFakt

Xankəndi futbol stadionunda nə baş verir? - Mühəndis yoxluğu, fəhlələrə keyfiyyətsiz yemək...

Yüksək faiz, qanunsuz girov: “S Lombard”ı kim himayə edir?

“Azəraqrar”da qalmqal - “Nazirin komandiri” yeni direktora qarşı...

Məmurların adından “təcili” pul istəyirlər - DTX araşdırma aparır

Sabiq sədr Almaniyada tikinti biznesinə başlayıb - Şərikli bina tikir + FOTO

Məmməd Musayevlə əlbir olub 100 milyonu “yeyiblər” - Vəzifəli şəxslər həbs edildi

“Qardaşımla birgə 16 milyon vermişik” - Tale Heydərovun ifadəsi oxundu

Deputat Cavanşir Feyziyev Londonda milyonluq mülklər alıb - SİYAHI

Saleh Məmmədov 1 ilə 176 milyon manat artıq vəsait xərcləyib - RƏSMİ

Leysan Məmmədovun fəaliyyəti araşdırılacaq….- Milyonlar necə xərclənir?

“Azəraqrar”ın əsl rəhbəri kimdir? - Nazirin sabiq komandirinin maaşı 7 dəfə artırılıb?

Bizim iradəmizə qarşı çıxanın başı əziləcək - Azərbaycan Prezidenti

Maliyyə Nazirliyi AAYDA yoxlama aparır - Ciddi yeyintilər aşkarlanıb

Vensin Azərbaycana səfəri: Zəngəzur dəhlizinin müzakirələri yeni mərhələdə

Azərbaycanlılar qonşularından 10 gün az işləyir - SƏBƏB


Tarix 04.11.26, 17:32	Font ölçüsü : - / +

2026-cı ildə Azərbaycanda beşgünlük iş həftəsi ilə çalışanlar cəmi 241 gün işləyəcəklər. Bu göstərici Gürcüstanda 248, Ermənistanda isə 251 gündür.

Bəs qonşu ölkələrlə müqayisədə daha az iş günü iqtisadi inkişafa təsir edirmi? İş vaxtının azaldılması əmək məhsuldarlığını aşağı salır, yoxsa əsas məsələ işlənən saatların sayı deyil, həmin müddətdə yaradılan əlavə dəyərdir?

2026-cı ilin istehsalat təqviminə əsasən, Azərbaycanda beşgünlük iş həftəsi ilə çalışanlar üçün il ərzində 241 iş günü nəzərdə tutulub. Bu, 365 təqvim gününün 124-nün istirahət və bayram günlərinə təsadüf etməsi deməkdir. Ölkədə 40 saatlıq iş həftəsi üzrə illik iş vaxtı norması 1922 saat təşkil edir.

Qonşu ölkələrlə müqayisə isə maraqlı mənzərə ortaya qoyur. Belə ki, Gürcüstanda 2026-cı il üzrə beşgünlük iş həftəsində 248 iş günü hesablanıb. Bu ölkədə Yeni il, pravoslav Miladı, Epifaniya, Ana Günü, Pasxa, Müstəqillik Günü və digər əlamətdar tarixlər rəsmi bayram günləri kimi qeyd olunur. Bayramın şənbə və ya bazar gününə düşməsi isə avtomatik olaraq əlavə istirahət günü ilə nəticələnmir.

Ermənistanda isə cari il üçün iş günlərinin sayı 251-dir. Beşgünlük iş həftəsinin tətbiq olunduğu bu ölkədə Yeni il və Milad bayramları, Ordu Günü, soyqırımı qurbanlarının anım günü, Əmək Günü, Respublika Günü və Müstəqillik Günü qeyri-iş günləri sırasındadır. Bundan başqa, Avropa Siyasi Birliyinin sammiti ilə əlaqədar 2026-cı il mayın 4-ü qeyri-iş günü elan edilib, əvəzində aprelin 18-i iş günü olub.

Beləliklə, təqvim hesablamalarına görə, Azərbaycan Gürcüstandan 7, Ermənistandan isə 10 gün az işləyir. Bu fərq iqtisadi artım baxımından bir sıra suallar doğurur.

Daha çox iş günü iqtisadiyyatın daha sürətli inkişafı deməkdirmi? Azərbaycanda iş vaxtının azaldılması, hətta dördgünlük iş həftəsinə keçid nə dərəcədə realdır?

İqtisadçı Natiq Cəfərli Musavat.com-a açıqlamasında bildirib ki, iş günlərinin sayı ilə iqtisadi artım arasında birbaşa və ciddi əlaqə yoxdur.

Onun sözlərinə görə, Gürcüstan və Ermənistanda iqtisadi artım tempinin Azərbaycandan yüksək olması da bunu göstərir:

Natiq.jpg (96 KB)

“Ona qalsa, Ermənistanda və Gürcüstanda ÜDM-in artım tempi Azərbaycandan daha yüksəkdir. Azərbaycanda iqtisadi aktivlik iş günlərinin sayından asılı deyil. İqtisadi aktivliyə təsir göstərən əsas amillər enerji daşıyıcılarının qiymətləri, hasilatın həcmi, dünyadakı enerji qiymətlərinin dəyişməsi və ölkədə əmək məhsuldarlığının aşağı olmasıdır. Bunların iqtisadiyyata təsiri var. Ona görə də iş günlərinin az və ya çox olmasının ciddi təsirlərinin olduğunu düşünmürəm”.

İqtisadçı Xalid Kərimli isə məsələyə daha geniş iqtisadi yanaşmanın vacibliyini vurğulayıb. Onun fikrincə, iş vaxtının azaldılması və dördgünlük iş həftəsinə keçid müzakirə olunarkən ilk növbədə ölkənin iqtisadi vəziyyəti, texnoloji inkişaf səviyyəsi və əmək məhsuldarlığı nəzərə alınmalıdır.

İqtisadçı bildirib ki, Böyük Britaniyada bəzi şirkətlər artıq dördgünlük iş həftəsini tətbiq edir, ayrı-ayrı müəssisələrdə isə işçilər həftənin sonuncu günü günün birinci yarısından sonra işlərini yekunlaşdırırlar. Lakin bu təcrübəni Azərbaycan iqtisadiyyatına olduğu kimi tətbiq etmək düzgün olmazdı.

“Buradan belə nəticə çıxarmamalıyıq ki, biz də mütləq dörd günlük iş həftəsinə keçməliyik. Azərbaycanda iqtisadiyyatın texnoloji inkişaf səviyyəsi, əmək məhsuldarlığı və ümumi iqtisadi göstəricilər hələ bu cür qərarların tətbiqi üçün kifayət qədər əlverişli deyil”, – deyə Xalid Kərimli bildirib.

İqtisadçının sözlərinə görə, ölkənin iqtisadi gücünü yalnız ümumi daxili məhsulun həcmi ilə ölçmək düzgün deyil. Adambaşına düşən ÜDM, orta əməkhaqqı və əhalinin rifah səviyyəsi də əsas göstəricilər sırasındadır. Dövlətin iqtisadi imkanlarını qiymətləndirərkən onun ehtiyat fondlarından daha çox əhalinin real gəlirlərinə və yaşayış səviyyəsinə diqqət yetirilməlidir.

xalid.jpg (69 KB)

Xalid Kərimli hesab edir ki, Azərbaycan iqtisadiyyatı inkişaf etmiş ölkələrin səviyyəsinə çatdıqca iş vaxtının azaldılması məsələsinə daha ciddi yanaşmaq mümkün olacaq. Hazırkı mərhələdə isə ölkələri yalnız illik iş günlərinin sayına görə müqayisə etmək doğru deyil. Əsas meyar işlənən saatların sayı deyil, həmin müddətdə yaradılan əlavə dəyər olmalıdır.

Ekspert məşğulluğun dövlət və özəl sektor arasında bölgüsünü də problemli məqamlardan biri hesab edir. Onun fikrincə, hazırda məşğulluğun təxminən 51-52 faizi özəl sektorun, qalan hissəsi isə dövlət sektorunun payına düşür. Halbuki özəl sektorun məşğulluqdakı çəkisi 70 faizə yaxın olmalıdır.

“Dövlət sektoru daha yığcam olmalı, burada müəyyən optimallaşdırma və ixtisarlar aparılmalıdır. Çünki məşğulluğun əsas yükünü özəl sektor daşımalıdır”, – deyə iqtisadçı bildirib.

O, iş günlərinin və bayram tarixlərinin hesablanmasında da dövlət və özəl sektor arasında fərqlərə diqqət çəkib.

İqtisadçının sözlərinə görə, bayram günləri həftəsonuna düşdükdə əlavə istirahət günlərinin müəyyənləşdirilməsi praktikası dövlət sektorunda tətbiq edilsə də, özəl sektorda eyni yanaşmaya hər zaman əməl olunmur. Bəzi özəl müəssisələrdə işçilər əlavə istirahət günlərində də çalışırlar. Belə hallarda qanunvericiliyə uyğun əlavə əməkhaqqının ödənilməsi tələb olunur. Lakin bütün işəgötürənlərin bu qaydalara əməl edib-etmədiyi sual doğurur.

X.Kərimli hesab edir ki, əmək qanunvericiliyinin işçilərə verdiyi hüquqlar özəl sektorda da tam təmin edilməlidir. Buna görə də ölkələr arasında müqayisə apararkən yalnız iş günlərinin sayına deyil, əmək şəraitinə, işçilərin hüquqlarının qorunmasına və məşğulluğun strukturuna da baxılmalıdır.

Xəbərin oxunma sayı : 196